BM Kadın Birimi’nin (UN Women) yayımladığı yeni rapor, küresel yardım fonlarında yaşanan kesintilerin en ağır bedelini kadın ve kız çocuklarının ödediğini ortaya koydu. Şiddetten kaçan kadınlar güvenli alanlara ulaşamıyor, anneler çocuklarına gıda sağlayamıyor, binlerde kız çocuğu ise eğitimden uzaklaşıyor.
Küresel yardım bütçelerinde yaşanan benzeri görülmemiş kesintiler, dünyanın en kırılgan bölgelerinde yaşayan kadınlar ve kız çocukları için ağır sonuçlar doğuruyor. UN Women’ın yayımladığı “Beyond the Breaking Point (Kırılma Noktasının Ötesinde)” başlıklı rapora göre, Ocak 2025’ten bu yana en az 1 milyon kadın ve kız çocuğu yaşamsal öneme sahip insani destek hizmetlerine erişimini kaybetti.
Bugün dünya genelinde yaklaşık 120 milyon kadın ve kız çocuğu insani yardım ve korumaya ihtiyaç duyuyor. Ancak onlara en hızlı ve etkili şekilde ulaşabilen yerel kadın örgütleri, ciddi finansman kriziyle mücadele ediyor. Uluslararası kuruluşların erişmekte zorlandığı çatışma ve afet bölgelerinde faaliyet gösteren bu örgütler, kaynakların tükenmesi nedeniyle hizmetlerini azaltıyor ya da tamamen durdurmak zorunda kalıyor.
En ağır yükü kadınlar taşıyor
Afganistan, Demokratik Kongo Cumhuriyeti ve Haiti gibi dünyanın en ağır insani krizlerinin yaşandığı ülkelerde faaliyet gösteren kadın örgütleri, uluslararası ilginin azaldığı dönemlerde dahi sahada kalmaya devam ediyor. Cinsel şiddet mağdurlarına psikolojik destek sunuyor, yerinden edilen ailelere yardım ulaştırıyor, kadınların sağlık, barınma ve temel ihtiyaçlarına erişmesini sağlıyor.
Ancak UN Women’a göre tam da ihtiyaçların rekor seviyeye ulaştığı bir dönemde bu kuruluşların ayakta kalması her geçen gün daha da zorlaşıyor.
İhtiyaçlar artıyor, kaynaklar tükeniyor
52 kriz ve çatışma bölgesinde faaliyet gösteren 855 kadın liderliğindeki kuruluşun katılımıyla hazırlanan rapor, yardım sistemindeki kırılmayı çarpıcı verilerle ortaya koyuyor.
- Yardım fonlarındaki tarihi düşüş nedeniyle en az 1milyon kadın ve kız çocuğu temel destek hizmetlerini kaybetti.
- Kuruluşların yaklaşık %90’ı, mevcut ihtiyaçları karşılayamaz hale geldi.
- Buna karşın kuruluşların %84’ü, yardım talebinin arttığını bildiriyor.
- En büyük kaybı ise ulaşılması en zor bölgelerde yaşayan kadınlar yaşıyor. Kuruluşların %63’ü, kırsal ve erişimi güç yerlerde sunduğu hizmetleri azaltmak zorunda kaldı.
Yardım kaynaklarının azalması, kadınlara yönelik şiddetle mücadeleyi de zayıflatıyor.
Rapora göre kadın örgütlerinin yüzde 86’sı, toplumsal cinsiyete dayalı şiddetin arttığını bildirirken, yüzde 62’si kadınlar için oluşturulan güvenli merkezlerin kapandığını veya kapasitesinin önemli ölçüde düştüğünü aktarıyor.
Her beş kuruluştan biri, kadın liderliği ve toplumsal cinsiyet eşitliğini destekleyen programlarını askıya almak zorunda kaldığını belirtiyor ve bu durumun, dünya genelinde kadın haklarına yönelik gerilemeyi daha da hızlandırabileceği uyarısı yapıyor.
İnsani yardım kuruluşlarını yöneten kadınların önemli bir bölümü de savaşın, yerinden edilmenin ve yoksulluğun etkilerini bizzat yaşıyor. Buna rağmen hizmetlerin tamamen durmaması için çalışmayı sürdürüyor.
Rapora göre kuruluşların yaklaşık üçte ikisi, çalışanlarının maaş almadan görev yaptığını bildiriyor. Personelde tükenmişlik hızla artarken, kuruluşların yüzde 88’i destek verdikleri kadın ve kız çocuklarının ruh sağlığının son dönemde belirgin şekilde kötüleştiğini ifade ediyor.
Kaynak yetersizliği yalnızca istatistiklere yansımıyor; günlük yaşamı da derinden etkiliyor.
Araştırmaya katılan kuruluşların yarısı, artan başvurular nedeniyle bekleme listeleri oluşturduklarını ya da yardım talebinde bulunan kadınları geri çevirmek zorunda kaldıklarını söylüyor.
Kuruluşların %92’si hizmet verdikleri kadınlar arasında yoksulluğun arttığını, %82’si ise daha fazla kız çocuğunun eğitimini bırakmak zorunda kaldığını bildiriyor.
Kadın örgütleri olmadan iyileşme mümkün değil
UN Women, kadın örgütlerinin yalnızca acil yardım sağlayan yapılar olmadığını; aynı zamanda kadın haklarını savunan, toplumsal dayanışmayı güçlendiren ve barışın yeniden inşasında kritik rol üstlenen aktörler olduğunu vurguluyor.
Rapora göre kadınların yerel karar alma mekanizmalarındaki temsili de giderek azalıyor.
UN Women, hükümetlere ve uluslararası bağışçılara kadın örgütlerine yönelik finansmanın acilen güçlendirilmesi çağrısını tekrarlıyor.
Kaynak:
https://news.us15.list-manage.com/track/click?u=372753f560ef60c400f1a4f3f&id=c737423083&e=8b42edf312
