Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına bağlı İklim Değişikliği Başkanlığı tarafından hazırlanan Türkiye Yeşil Taksonomisi Yönetmeliği Resmi Gazete’de yayımlandı. 16 sektördeki 137 faaliyeti kapsayan yönetmelik, Türkiye’de çevresel açıdan sürdürülebilir yatırımların belirlenmesi ve sınıflandırılmasına yönelik temel çerçeveyi oluşturuyor.
Yönetmelik ile sürdürülebilir ekonomik faaliyetlerin tanımlanmasına yönelik ortak kriterlerin oluşturulması, piyasada şeffaflığın artırılması ve “yeşile boyama” (greenwashing) riskinin azaltılması da hedefleniyor.
Yönetmelik, ekonomik faaliyetlerin çevresel etkisini değerlendirmek üzere altı temel hedef belirliyor. Bu hedefler; sera gazı emisyonlarının azaltılması, iklim değişikliğine uyum, su ve deniz kaynaklarının sürdürülebilir kullanımı ve korunması, döngüsel ekonomiye geçiş, kirliliğin önlenmesi ve kontrolü ile biyoçeşitlilik ve ekosistemlerin korunması ve iyileştirilmesini kapsıyor.
Yönetmeliğe göre bir ekonomik faaliyetin Türkiye Yeşil Taksonomisi ile uyumlu kabul edilebilmesi için üç temel koşulu eş zamanlı olarak sağlaması gerekiyor: Önemli Katkı, Önemli Zarar Vermeme ve Asgari Sosyal Koruma.
“Önemli Katkı” kriteri kapsamında ekonomik faaliyetin altı çevresel hedeften en az birine önemli ölçüde katkı sağlaması gerekiyor. “Önemli Zarar Vermeme” kriteri ise söz konusu faaliyetin diğer çevresel hedeflerin hiçbirine önemli ölçüde zarar vermemesini öngörüyor. Bunun yanı sıra faaliyetin, “Asgari Sosyal Koruma” kriteri kapsamında belirlenen sosyal koruma önlemleri ve standartlarına da uyum sağlaması gerekiyor.
Reel sektör ve finans sektörü için farklı raporlama esasları belirlendi
Yönetmelikte raporlama sistemi, reel sektör ve finans sektörü için iki farklı yapı üzerinden kurgulandı.
Reel sektöre ilişkin raporlama usul ve esasları İklim Değişikliği Başkanlığı tarafından belirlenecek. Finans sektörünün raporlama esasları ve kullanılacak raporlama şablonları ise Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) ve Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK) tarafından hazırlanacak.
Reel sektörde taksonomi raporlaması gönüllülük esasına dayanacak ve şirketler için doğrudan bir yasal yükümlülük oluşturmayacak. Bankalar ve diğer finans kuruluşları tarafından sağlanan yeşil finansman kaynaklarından yararlanmak isteyen şirketlerden taksonomi kapsamında bilgi ve raporlama talep edilebilecek. Finans sektörü açısından ise zorunlu raporlama dönemi 1 Ocak 2029 tarihinde başlayacak.
Türkiye Yeşil Taksonomisi’nin uygulamaya geçmesiyle birlikte, sürdürülebilir yatırımların ortak kriterler üzerinden değerlendirilmesi ve finansman kaynaklarının çevresel hedeflerle uyumlu ekonomik faaliyetlere yönlendirilmesi açısından yeni bir dönemin başlaması bekleniyor.
