Basel Action Network’ün (BAN) ticaret verilerine dayanan değerlendirmesine göre Almanya, 2025’te 814 bin ton plastik atık ihraç ederek bu konuda dünyada ilk sırada yer aldı. Bunun yaklaşık yüzde 20’si Türkiye’ye gönderildi.
BAN verilerine göre, Türkiye aynı yıl sadece Avrupa Birliği ülkelerinden toplamda 500 bin ton plastik atık ithal etti.
Çukurova Üniversitesi’nden biyolog Sedat Gündoğdu, Almanya’nın Türkiye’ye gönderdiği plastik atığın bir kısmının muhtemelen gıdalara karışarak tekrar Almanya’ya döndüğünü söyledi.
“Toksik bir döngü”den söz eden Gündoğdu, mikroplastiğin tarlalardaki bitkilerin bünyesine girdiğine atıfta bulundu.
Gündoğdu ve ekibinin Mart ayında kamuoyuyla paylaştığı bir araştırmada, Adana’daki tarımsal sulama kanalları incelendi. Göndoğdu ve diğer bilim insanları, bölgedeki kanal ağlarının yoğun biçimde tarımsal sulama için kullanıldığını ancak plastik geri dönüşüm tesislerinden gelen atıklarla kirlendiğini tespit etti.
Gündoğdu, Almanya’nın sorumluluk alması ve kendi atığıyla kendisinin ilgilenmesi gerektiğini ifade ederek şu değerlendirmeyi yaptı: “Aksi takdirde güvenli geri dönüşüm yanılsaması, Almanya’yı diğer ülkelerdeki çevre sorunlarının ortak sorumlusu hâline getiriyor.”
Türkiye’ye yönelik atık ithalatının gelecekte daha da artabileceği belirtiliyor: 21 Kasım 2026’dan itibaren AB’den OECD üyesi olmayan ülkelere plastik atık ihracatı yasaklanacak. Yasak, ilk etapta 21 Mayıs 2029’a kadar geçerli olacak. Çevre örgütlerine göre bu durum ticaret rotasını değiştirebilir ve Türkiye gibi OECD ülkelerinde daha fazla plastik atık birikmesine yol açabilir.
