UNEP, 2005 yılından bu yana her yıl, iklim değişikliği, doğa ve biyolojik çeşitlilik kaybı ile kirlilik ve atık gibi başlıklardan oluşan üçlü gezegen krizine yenilikçi ve sürdürülebilir çözümler üreten kişi ve kuruluşları onurlandırıyor. Bu ödüle layık görülen “Champions of the Earth” sahipleri; ekonomileri dönüştüren, yeniliği teşvik eden, siyasi değişime liderlik eden, çevresel adaletsizliklerle mücadele eden ve doğal
UNEP, 2005 yılından bu yana her yıl, iklim değişikliği, doğa ve biyolojik çeşitlilik kaybı ile kirlilik ve atık gibi başlıklardan oluşan üçlü gezegen krizine yenilikçi ve sürdürülebilir çözümler üreten kişi ve kuruluşları onurlandırıyor.
Bu ödüle layık görülen “Champions of the Earth” sahipleri; ekonomileri dönüştüren, yeniliği teşvik eden, siyasi değişime liderlik eden, çevresel adaletsizliklerle mücadele eden ve doğal varlıklarımızı koruyan çalışmalara imza atıyor.
Champions of Earth 2025 kazananlarından biri: Hindistan’da aşırı sıcaklara karşı dezavantajlı topluluklara yol gösteren kamu görevlisi Supriya Sahu.
Hindistan’ın güneyindeki Tamil Nadu eyaletinde, aşırı sıcakların en sert hissedildiği kentlerden biri olan Chennai’de, doğa temelli çözümler binlerce çocuğun eğitim ve sağlık koşullarını iyileştiriyor. Eyaletin Çevre, İklim Değişikliği ve Orman Bakanlığı’nda Müsteşar Yardımcısı olarak görev yapan Supriya Sahu’nun öncülüğünde hayata geçirilen “Yeşil Okul” projesi, aşırı sıcaklara karşı düşük maliyetli ama etkili bir uyum modeli sunuyor.
Chennai sakinleri kentteki sıcaklıkları “sıcak, daha sıcak ve en sıcak” sözleriyle tanımlıyor. Ancak 2024’te Hindistan’ın 2010’dan bu yana yaşadığı en uzun sıcak hava dalgası, bu tanımın ötesinde bir krizi gözler önüne serdi. En çok etkilenen eyaletlerden biri olan Tamil Nadu’da, aşırı sıcaklar özellikle düşük gelirli aileleri ve çocukları tehdit ediyor.
Bu tablo karşısında Supriya Sahu, aşırı sıcağı yalnızca meteorolojik bir sorun değil, halk sağlığını ve sosyal adaleti ilgilendiren bir mesele olarak ele aldı. Atılan adımlar sonucunda Tamil Nadu, aşırı sıcakları resmen “eyalete özgü bir afet” olarak tanıyan Hindistan’ın ilk eyaleti oldu.
Sahu’nun yaklaşımının merkezinde, doğayla uyumlu ve erişilebilir çözümler yer alıyor. “Yeşil Okul” projesi de bu anlayışın en somut örneklerinden biri. Proje kapsamında 200 kamu okulunda, sınıfları serinletmek için pahalı klimalar yerine pasif soğutma yöntemleri uygulanıyor. Çatıların beyaza boyanarak güneş ışığını yansıtması, gölgelendirme, doğal havalandırma ve bitkilendirme sayesinde sınıf içi sıcaklıklar 5 ila 8 derece düşürülebiliyor.
Okullarda bununla da yetinilmiyor. Güneş enerjisi sistemleri, enerji verimli vantilatörler, yağmur suyu hasadı ve sebze bahçeleri, eğitimi doğrudan doğayla buluşturan bir ekosistem yaratıyor. Böylece öğrenciler yalnızca daha serin sınıflarda ders görmekle kalmıyor, aynı zamanda iklim krizi ve sürdürülebilirlik konusunda uygulamalı bir farkındalık kazanıyor.
Sahu, devlet okullarındaki çocukların aşırı sıcağa karşı en kırılgan gruplar arasında yer aldığına dikkat çekiyor. “Yaz aylarında sıcaklık 40 derecenin üzerine çıkıyor. Kliması olmayan sınıflarda hem öğrenme zorlaşıyor hem de çocukların sağlığı risk altına giriyor,” diyor.
“Yeşil Okul” modeli, şimdi sosyal konut projelerine de yayılıyor. Amaç, klimalara erişimi olmayan ailelerin yaşam koşullarını iyileştirmek. Bu sayede haneler, aşırı sıcakların yarattığı fiziksel ve zihinsel yükten arınarak yüzde 40’a varan oranda daha verimli zaman geçirebiliyor. Uzun vadede ise enerji tüketimi ve soğutma maliyetleri yüzde 50’ye kadar azalabiliyor.
Doğa temelli çözümler yalnızca binalarla sınırlı değil. Sahu’nun liderliğinde Tamil Nadu’da 100 milyondan fazla ağaç dikildi, 65 yeni koruma ormanı oluşturuldu ve mangrov alanları iki katına çıkarıldı. Sulak alanların yeniden canlandırılması ve yeşil alanların genişletilmesi, kentlerde “ısı adası” etkisinin azaltılmasında kritik rol oynuyor.
Chennai’de yeni kentsel alanlar, yeşil alanların korunması, doğal gölgelendirme ve iklim duyarlı bina tasarımlarıyla şekilleniyor. Bu yaklaşım, doğayı kentsel yaşamın dışına itmek yerine, çözümün merkezine yerleştiriyor.
Uzmanlara göre, Tamil Nadu’nun yeşil okul ve doğa temelli uyum politikaları, iklim krizinin sosyal eşitsizlikleri derinleştirdiği bir dönemde, hem çocukları koruyan hem de karbon salımını azaltan örnek bir model sunuyor.
Supriya Sahu ise en büyük umudunu çocuklara bağlıyor: “Bu gezegene en büyük zararı bizim kuşağımız verdi. Ama çocukların gözlerinde hâlâ umut var. Doğru mesajı verdiğinizde, onu geleceğe taşımaya hazırlar.”
Kaynak.
https://www.unep.org/championsofearth/laureates/2025/supriya-sahu
