Dünya Bankası Grubu, ABD yönetiminin uzun süredir sürdürdüğü baskıların ardından, finansmanının yüzde 45’ini iklim faydası sağlayan projelere ayırma hedefini kaldırdı.
Dünya Bankası Grubu, ülkeler ve özel sektörün iklim ile kalkınma hedeflerini birlikte gerçekleştirmesine destek olmayı amaçlayan İklim Değişikliği Eylem Planı’nı uzatacağını, ancak finansmanının yüzde 45’ini iklim faydası sağlayan projelere yönlendirme hedefini sonlandıracağını duyurdu.
Bu karar, Dünya Bankası’nın son yıllarda hızla büyüyen iklim finansmanı faaliyetlerinde önemli bir politika değişikliğine işaret ediyor. 2023’te Biden yönetimi sırasında benimsenen iklim kredisi hedefinden vazgeçmesi için Trump yönetiminin baskılarına maruz kalan kalkınma bankası, yaptığı açıklamada artık girdi hedeflerine değil, kredilerin somut sonuçlarına odaklanan bir sisteme geçişi tamamlayacağını açıkladı.
Dünya Bankası, 2020 yılında beş yıllık dönem için toplam finansmanının yüzde 35’ini iklim faydası sağlayan projelere ayırmayı taahhüt etmiş, bu kaynağın yarısını ise iklim değişikliğine uyum ve dayanıklılığı güçlendirecek yatırımlara yönlendirmeyi hedeflemişti. Bu oran, 2023’te yüzde 45’e yükseltilmişti.
Haziran 2021’de yürürlüğe giren İklim Değişikliği Eylem Planı ile banka, yalnızca çevre odaklı projeleri finanse eden yaklaşımın ötesine geçerek ülkelerin iklim ve kalkınma politikalarını birlikte şekillendirmelerini desteklemeyi amaçlamıştı.
Banka’nın iklim finansmanı son beş yılda güçlü bir büyüme gösterdi. İklim finansmanı hacmi 2020’deki 17 milyar dolardan 2025 yılında 39 milyar doların üzerine yükseldi.
Fransa ve diğer 18 hissedar ülkeyi temsil eden icra direktörleri, geçtiğimiz Ekim ayında bankanın iklim değişikliği konusundaki çalışmalarının devamını destekleyen bir mektup imzalamış; ancak en büyük hissedar olan Amerika Birleşik Devletleri ile Rusya, Kuveyt ve Suudi Arabistan’ı temsil eden icra direktörleri mektubu imzalamayı reddetmişti. Hindistan ve Japonya ise çekimser kalmıştı.
Trump yönetimi döneminde ABD, Dünya Bankası üzerindeki baskısını artırarak iklim finansmanı hedefinin kaldırılmasını talep etti.
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Nisan 2026’da yaptığı açıklamada, “Dünya Bankası temel görevi olan yoksulluğu azaltma ve ekonomik büyümeyi artırmaya odaklanmalıdır” ifadelerini kullanmış, yüzde 45’lik iklim finansmanı hedefinin verimsizlik yarattığını, ekonomik karar alma süreçlerini bozduğunu ve bankayı asli misyonundan uzaklaştırdığını savunmuştu.
İklim değişikliğini daha önce “dünyaya karşı yapılmış en büyük aldatmaca” olarak nitelendiren Başkan Donald Trump da ikinci görev döneminde önceki yönetimlerin iklim politikalarını geri çevirmeye yönelik adımlar attı. Trump, göreve başladığı ilk gün imzaladığı başkanlık kararnamesiyle ABD’nin Paris İklim Anlaşması’ndan yeniden çekilme sürecini başlatmıştı.
Dünya Bankası ise iklim finansmanı hedefine son vermesine rağmen iklim çalışmalarından vazgeçmediğinin altını çizdi. Kurum, iklim alanındaki faaliyetlerin bundan sonra da üye ülkelerin öncelikleri doğrultusunda yürütüleceğini, ulusal kalkınma planları ve Ulusal Katkı Beyanları (NDC) kapsamında belirlenen hedeflerin desteklenmeye devam edileceğini bildirdi.
Kaynak:
https://www.esgtoday.com/world-bank-drops-climate-finance-target-under-u-s-pressure/
