Avrupa Birliği, doğanın korunması ve ekosistemlerin restorasyonuna yönelik uluslararası işbirliğini güçlendirmek amacıyla hükümetlerin öncülüğünde yeni bir girişim başlattı. Friends of Credits for Nature and Biodiversity adı verilen girişim, doğa kredilerine uluslararası desteği artırmayı ve biyoçeşitliliğin finansmanında ülkeler arası işbirliğini güçlendirmeyi hedefliyor.
Avrupa Komisyonu, Ermenistan’ın başkenti Erivan’da düzenlenen Biyolojik Çeşitlilik Sözleşmesi’nin 17. Taraflar Konferansı (COP17) kapsamında yeni bir finansman girişimini hayata geçirdi. AB, Fransa ve Peru’nun ortak ev sahipliğinde 27 Ekim’de başlatılan etkinlikte Friends of Credits for Nature and Biodiversitygirişimi, hükümetleri doğa kredilerinin geliştirilmesi ve yaygınlaştırılması için bir araya getiriyor.
Doğa kredileri, doğayı koruma, ekosistemleri restore etme ve doğal alanları sürdürme çalışmalarına özel sektör yatırımı çekmeyi amaçlayan finansman araçları olarak tanımlanıyor. Bu model, doğa için olumlu sonuçlar üreten faaliyetleri ekonomik açıdan değerli hale getirerek koruma çalışmalarına yeni kaynak yaratmayı hedefliyor.
Hükümetlerin öncülüğünde, kapsayıcı ve gayriresmî bir işbirliği platformu olarak tasarlanan girişim, doğa kredilerine yönelik uluslararası desteği artırmayı ve biyoçeşitliliğin finansmanında ülkeler arasındaki işbirliğini geliştirmeyi amaçlıyor.
Fransa, Peru, Finlandiya, Lüksemburg, Hollanda, Portekiz ve İspanya’nın yanı sıra Avustralya, Botsvana, Kanada, Şili, Endonezya, Japonya ve Yeni Zelanda da girişime katıldı. Farklı bölgelerden başka ülkeler de katılım için ilgi gösterirken uluslararası kuruluşlara da katılımın açık olduğu bildirildi.
Girişimin çalışmaları COP17 sonrasında da devam edecek. Bu kapsamda 18 Kasım’da Antalya’da düzenlenecek Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı COP31 sırasında bir yan etkinlik de düzenlenecek. Girişime katılan hükümetlerin ortak bir bildiriyi resmen onaylaması da planlanıyor.
Girişim, Kunming-Montreal Küresel Biyoçeşitlilik Çerçevesi’nin hedeflerine ulaşılması için kamu, özel sektör ve hayırseverlik kaynaklarının birlikte harekete geçirilmesini destekliyor.
Hükümetler, biyoçeşitliliğin korunması ve ekosistemlerin iyileştirilmesinin finansmanında temel rol üstleniyor. Ancak kamu bütçeleri üzerindeki baskı, bu alanda alternatif finansman kaynaklarına duyulan ihtiyacı artırıyor. Özel sektör yatırımları ve doğa kredileri gibi yeni finansman modelleri, biyoçeşitliliğin korunması için gereken kaynak açığının kapatılmasına katkı sunabilecek seçenekler arasında yer alıyor.
Avrupa Komisyonunun Temmuz 2025’te kabul ettiği Doğa Kredilerine Yönelik AB Yol Haritası, güvenilir bir doğa kredisi piyasası oluşturmak amacıyla araştırma, pilot projeler, paydaş görüşleri ve saha çalışmalarını kapsayan bir çerçeve sunuyor.
Kaynak:
