Birleşmiş Milletler Biyoçeşitlilik Zirvesi COP17, 19-30 Ekim tarihlerinde Ermenistan’da düzenleniyor. Küresel ormansızlaşma geçen yıl yüzde 15 azalsa da dünya, 2030 için belirlenen hedeflerin gerisinde kalmaya devam ediyor. Yeni bir rapor ise akut açlık yaşayan insan sayısının son 10 yılda ikiye katlandığını ve gıda krizlerine yönelik insani yardımın azaldığını ortaya koyuyor.
Carbon Brief’in iklim, gıda sistemleri, toprak ve doğa alanlarındaki öne çıkan gelişmeleri derlediği haftalık Cropped bülteninin 21 Ekim tarihli sayısı, biyoçeşitlilik hedeflerinden derinleşen gıda krizlerine, ormansızlaşmadan yeni bilimsel araştırmalara uzanan küresel gündemi mercek altına alıyor.
Biyoçeşitlilik hedeflerinde ilerleme yetersiz, ülkeler 2030 hedeflerinin gerisinde
BM Biyoçeşitlilik Zirvesi COP17, Ermenistan’ın başkenti Erivan’da düzenleniyor. Zirve öncesinde yayımlanan Biyoçeşitlilik Eylemlerinin Durumuraporu, doğayı koruma alanında ilerleme kaydedilmesine rağmen ülkelerin 2030 hedeflerine ulaşmak için gerken hızın gerisinde kaldığını ortaya koyuyor. Climate Home News’un aktardığı değerlendirme, ulusal politikaların güçlendirmesi ve uygulamanın hızlandırması gerektiğine işaret ediyor.
Carbon Brief’in analizine göre ülkelerin yüzde 58’i doğayı korumaya yönelik ulusal eylem planlarını BM’ye sundu. Ancak ilk teslim tarihinin üzerinden iki yıl geçmesine rağmen tüm ülkelerin planlarını tamamlamamış olması, küresel hedeflere ulaşma konusundaki gecikmeyi gözler önüne seriyor.
Kanada’nın eski çevre bakanı Steven Guilbeault de The Guardian’da yayımlanan yazısında, ülkelerin COP15’te verdikleri taahhütleri yerine getiremediğine dikkat çekiyor. COP17’de, küresel değerlendirmede belirlenen eksikliklerin giderilmesine yönelik adımların ele alınması bekleniyor.
Doğayı korumak için ayrılan finansman yetersiz
Gelişmiş ülkelerin doğayı korumaya ayırdığı kaynaklar, BM’nin küresel biyoçeşitlilik hedeflerine ulaşmak için ihtiyaç duyulan finansmanın altında kalıyor. Carbon Brief’in değerlendirmesine göre bu açık, doğa kaybıyla mücadeleyi zorlaştıran temel sorunlardan biri olarak öne çıkıyor.
Xinhua’nın aktardığı değerlendirmede, kaynakların önemli bir bölümünün hâlâ doğaya zarar veren faaliyetlere yönlendirilmesi de kritik bir sorun olarak gösteriliyor. Agence France-Presse ise çevreye zarar veren madencilik ve diğer kaynak çıkarma faaliyetlerine sağlanan sübvansiyonların yeniden düzenlenmesine yönelik çağrı yapıyor.
Akut açlık son 10 yılda ikiye katlandı
Gıda krizleri derinleşirken insani yardım azalıyor
Action Against Hunger’ın yeni raporu, küresel açlık gkrizinin derinleştiğine ve insani yardım kaynaklarının daraldığına işaret ediyor. Rapora göre gıda krizlerine yönelik insani yardım, 2022-2025 döneminde yaklaşık yüzde 60 azaldı.
Kenya merkezli Capital FM’in aktardığına göre, dünya genelinde akut açlık yaşayan insanların sayısı son 10 yılda ikiye katlandı. Pakistan’da ise iklim kaynaklı afetler, ekonomik güçlükler, zorunlu yerinden edilme ve azalan insani yardım kaynakları, kırılgan toplulukların gıdaya erişimini daha da zorlaştırıyor.
Fosil yakıtlara bağımlılık gıda sistemlerini kırılganlaştırıyor
Global Alliance for the Future of Food tarafından yayımlanan rapor, fosil yakıtlardan üretilen gübrelerin iklim değişikliği ve biyoçeşitlilik kaybıyla bağlantısını inceliyor. Uganda Radio Network’ün aktardığı değerlendirmeye göre fosil yakıt temelli girdilere bağımlılık, gıda sistemlerini jeopolitik çatışmalara, çevresel tahribata ve yükselen üretim maliyetlerine karşı daha savunmasız hâle getiriyor.
Birleşik Krallık hükümeti ise İngiltere’de organik tarım yapılan arazi miktarını 2036’ya kadar yaklaşık üç katına çıkarmayı hedefleyen bir eylem planı açıkladı.
Doğa ve iklim gündeminden öne çıkanlar
Doğaya zarar veren faaliyetlere ayrılan kaynaklar koruma yatırımlarını aşıyor
Nature dergisinde yayımlanan bir başyazı, 2022’den bu yana doğaya zarar veren faaliyetlere yapılan harcamaların, biyoçeşitliliğin korunmasına ayrılan finansmanı önemli ölçüde geride bıraktığına dikkat çekiyor.
Ormansızlaşma yüzde 15 azaldı ancak 2030 hedefi uzak
Down to Earth’ün aktardığı rapora göre küresel ormansızlaşma geçen yıl yüzde 15 azaldı. Ancak bu gerileme, 2030’a kadar ormansızlaşmayı sona erdirme hedefine ulaşmak için kaydedilmesi gereken ilerlemenin henüz yeterli olmadığını gösteriyor.
El País’nin değerlendirmesine göre de Latin Amerika’da değişen siyasi öncelikler, orman kaybını azaltmak için elde edilen kazanımları riske atabilir.
Endonezya’da orman verilerine erişim kısıtlanıyor
Araştırmacılar ve çevre savunucuları, geniş çaplı orman yangınlarının sürdüğü Endonezya’da hükümetin orman verilerine erişimi kısıtladığını öne sürüyor.
The Jakarta Post’un haberine göre, daha önce ücretsiz erişime açık olan kamu veri tabanındaki bilgilerin yazılı izin alınmadan kullanılmasına ve işlenmesine yönelik kısıtlamalar getirildi.
Kükürt tedarikindeki sorunlar gübre üretimini etkiliyor
Financial Times’ın haberine göre Orta Doğu’daki çatışmalar, gübre üretiminde kullanılan kükürt tedarikinde ciddi sorunlara yol açtı. Tedarik sıkıntısı, gübre üreticilerini üretimi kısmaya yöneltirken gıda fiyatlarının yükselebileceğine ilişkin endişeleri artırıyor.
Orkinosların geri dönüşünde iklim değişikliğinin etkisi tartışılıyor
BBC News’un aktardığına göre WWF’nin sonYaşayan Gezegen raporu, Atlantik mavi yüzgeçli orkinosunun Birleşik Krallık sularına dönüşünü, koruma çalışmalarının olumlu sonuçlarına örnek olarak ele alıyor. Ancak plankton araştırmacısı Richard Kirby, bu gelişmenin tek başına koruma çabalarıyla açıklanamayacağını belirterek iklim değişikliğinin de etkili olabileceği daha karmaşık bir tabloya dikkat çekiyor.
Kaynak:
