Kolombiya’nın Santa Marta kentinde düzenlenen zirvede hayata geçirilen küresel uzmanlar paneli, fosil yakıtlara olan bağımlılıkları azaltmayı ve yüksek petrol fiyatları, jeopolitik çatışmalar ve de aşırı hava olayları kaynaklı zararların risklerini yönetmeyi planlayan ülkelere bilimsel girdi sağlamayı amaçlıyor.
Santa Marta zirvesi, “fosil yakıtlardan uzaklaşma” temasına odaklanan ilk küresel konferans ve yeni bir dönemin başlangıcı olarak değerlendiriliyor. 24-29 Nisan tarihleri arasında gerçekleşen toplantıya 50’den fazla ülke, çok sayıda yerel yönetim ve yaklaşık 2 bin 800 sivil toplum temsilcisi katıldı.
Panele İklim Finansmanı Yüksek Düzeyli Uzman Paneli’nin Kamerunlu eş başkanı Vera Songwe, Potsdam İklim Etkileri Araştırma Enstitüsü direktörü ve baş ekonomisti Ottmar Edenhofer ve Universidade Estadual de Campinas’tan Brezilyalı enerji sistemleri profesörü Gilberto M. Jannuzzi başkanlık etti.
Bu gelişme, fosil yakıtlardan çıkış sürecine odaklanan ilk küresel konferans olarak iddialı bir başlangıç noktası oldu.
Kurulan yeni küresel panel, hükümetlere petrol, gaz ve kömür bağımlılığını azaltacak stratejiler konusunda bilimsel destek verecek. İklim uzmanları, ekonomistler ve teknoloji araştırmacıları; enerji dönüşümünü daha hızlı, daha güvenli ve ekonomik açıdan daha sürdürülebilir planlar hazırlamaları için ülkelere yardımcı olacak.
Panelin çalışmaları, küresel sıcaklık artışını yüzyıl sonunda 1,5 dereceyle sınırlandırmayı hedefleyen senaryoları temel alacak. Böylece ülkeler için sektör bazlı ve ulusal ölçekte somut dönüşüm hedefleri oluşturulacak.
Uzmanlara göre yenilenebilir enerjiye geçiş yalnızca çevreyi korumuyor; aynı zamanda ülkelerin enerji faturalarını düşürüyor, dışa bağımlılığı ve sağlık harcamalarını azaltıyor.
“Temiz Enerji Ekonomik Kazanç Sağlayacak”
Zirvede açıklanan en dikkat çekici çalışmalardan biri Kolombiya için hazırlanan enerji dönüşüm planı oldu. Petrol ve gaz gelirlerine büyük ölçüde bağımlı olan ülke için hazırlanan taslak rapor, fosil yakıt kullanımının 2050’ye kadar yüzde 90 azaltılması halinde ekonominin dev bir kazanç elde edeceğini ortaya koydu.
Rapora göre dönüşüm sayesinde:
· Ülke ekonomisi 24 yılda yaklaşık 280 milyar dolar ek fayda sağlayacak
· Enerji güvenliği güçlenecek
· Daha temiz hava sayesinde sağlık maliyetleri düşecek
· İklim felaketlerinin ekonomik etkileri azalacak
· Enerji arzı yenilenebilir kaynaklarla daha istikrarlı hale gelecek
Dönüşüm için başlangıçta yüksek yatırım gerektiğini belgeleyen plan, 2040’lı yılların başından itibaren ekonomiye net tasarruf sağlayacağını belirtiyor.
Fosil yakıtlardan uzaklaşma konferansına katılan 54 ülke içerisinde Nijerya, Meksika, Brezilya ve Angola gibi büyük fosil yakıt üreticileri de bulunuyor. Bu ülkeler için petrol ve gaz gelirlerinden vazgeçmek kolay olmayacak. Ancak bu durum, enerji dönüşümünün artık yalnızca çevre politikası değil; ekonomik bir zorunluluk olarak görülmeye başladığını gösteriyor.
Potsdam İklim Etkileri Araştırma Enstitüsü’nden Johan Rockström, toplantının küresel enerji dönüşümünü hızlandırabileceğini belirterek şöyle konuştu:
“Bu dönüşüm yalnızca iklim için değil, toplumların gelecekte daha güvenli ve dirençli olması için de gerekli.”
Santa Marta zirvesini temiz enerjiye geçiş sürecini hızlandıracak yeni küresel ittifakın ilk büyük adımı olarak düşünen uzmanlar, şimdi ülkelerin kendi enerji dönüşüm yol haritalarını hazırlamasını ve fosil yakıtlardan çıkış sürecini hızlandırmasını bekliyor.
Kaynak:
