Birleşmiş Milletler destekli Inter-Parliamentary Union (IPU) tarafından yayımlanan yeni bir rapor, dünya genelinde parlamentolarda kadın temsilinin artmaya devam ettiğini ancak ilerlemenin giderek yavaşladığını ortaya koydu. oldukça
8 Mart Dünya Kadınlar Günü öncesinde yayımlanan “Women in Parliament 2025” raporuna göre, 2026 yılı başı itibarıyla dünya genelindeki parlamenterlerin yüzde 27,5’ini kadınlar oluşturuyor. Bu oranın 2025’e göre sadece 0,3 puanla sınırlı kalması, son on yılın en yavaş ilerlemesine işaret ediyor.
Rapor, parlamentolardaki liderlik pozisyonlarında da kadınların payının gerilediğini gösteriyor.Geçtiğimiz yıl atanan 75 parlamento başkanından yalnızca 12’si kadındı.
Kotalar kadın temsilini artırıyor
Raporda, seçim sistemlerinde uygulanan kadın kotalarının temsil artışında belirleyici rol oynadığı vurgulanıyor.
2025 yılında seçim yapılan 49 ülkede, kota veya benzeri yasal düzenlemelerin bulunduğu parlamentolarda kadın temsil oranı ortalama yüzde 31 olarak ölçüldü. Kota bulunmayan parlamentolarda bu oran yüzde 23’te kaldı.
Kadın milletvekili oranında Amerika kıtası ilk sırada yer aldı. Bölgede parlamenterlerin yüzde 35,6’sını kadınlar oluşturuyor.
Ülke bazında en dikkat çekici artış ise Kırgızistan’da görüldü. Ülkede kadın milletvekili oranı 12,9 puan arttı.
Saint Vincent and the Grenadines ise 12,3 puanlık artışla ikinci sırada yer aldı.
Buna karşılık kadın temsilinin en düşük olduğu bölge Orta Doğu ve Kuzey Afrika oldu. Bu bölgede kadınlar parlamentolardaki koltukların ortalama yüzde 16,2’sini elinde tutuyor.
Rapora göre Oman, Tuvalu ve Yemen’de ise parlamentonun alt ya da tek meclisinde hiç kadın milletvekili bulunmuyor.
Kadın siyasetçilere yönelik baskı artıyor
Kadınların politik arenadaki temsili yavaş ilerlerken, kadın milletvekillerinin siyasi şiddet ve tacize daha fazla maruz kaldığı da raporda dikkat çeken başlıklardan biri oldu.
Inter-Parliamentary Union’un parlamenterlere yönelik siyasi şiddete ilişkin yaptığı bir araştırmaya göre, kadın milletvekillerinin yüzde 76’sı kamuoyundan gelen çevrim içi veya fiziksel tacize maruz kaldığını belirtiyor. Bu oran erkek milletvekillerinde yüzde 68 olarak ölçüldü.
IPU, artan bu baskının bazı kadınların siyasete atılmasına yeni bir engel oluşturabileceğini savunuyor.
Öte yandan bazı ülkeler kadın siyasetçilere yönelik şiddeti önlemek için adımlar atmaya başladı. Örneğin Colombia Parlamentosu, siyasette kadınlara yönelik şiddeti önlemek ve cezalandırmak amacıyla yeni bir yasayı kabul etti.
Kaynak.
