Avrupa Birliği Adalet Divanı, biyolojik çeşitliliği korumadığı gerekçesiyle Portekiz’e 10 milyon euro para cezası verdi. Mahkeme ayrıca, karar tamamen uygulanana kadar Portekiz’in günlük 41 bin 250 euro ödeme yapmasına karar verdi.
AB Adalet Divanı’nın kararı, Portekiz’in Habitats Directive kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle alındı. Direktif, Avrupa’daki önemli doğal yaşam alanlarının ve türlerin korunmasını zorunlu kılıyor.
Portekiz’in, özel koruma bölgelerini belirleme yükümlülüğünü yerine getirmediği ve bu alanlar için gerekli koruma tedbirlerini uygulamadığı belirtildi.
Söz konusu anlaşmazlık yaklaşık altı yıl öncesine dayanıyor. Mahkeme, Eylül 2019’da aldığı kararda Portekiz’in Atlantik ve Akdeniz biyocoğrafi bölgelerinde bulunan 61 alanı “özel koruma bölgesi” olarak ilan etme yükümlülüğünü yerine getirmediğini tespit etmiş; Avrupa Komisyonu, Portekiz’i defalarca bu alanları koruma ve türleri güvence altına alma konusunda uyarmıştı.
Portekiz daha sonra bazı bölgeleri özel koruma alanı olarak belirledi. Ancak bu alanlarda bulunan doğal habitatların türlerini ve korunması gereken canlı türlerini ayrıntılı şekilde tanımlamadı. Oysa AB kurallarına göre her koruma bölgesinde hangi habitatların ve türlerin bulunduğunun açıkça belirtilmesi gerekiyor.
Bu gelişmeler üzerine European Commission 2024 yılında konuyu yeniden mahkemeye taşıyarak para cezası talep etti. AB Adalet Divanı da bu talebi kabul ederek yaptırım kararını açıkladı.
Mahkeme kararında Portekiz’in zengin bir biyolojik çeşitliliğe sahip olduğuna dikkat çekildi. Ülke topraklarında direktif kapsamında korunan 99 farklı habitat türü ve 335 canlı türübulunuyor. Bu nedenle ihlalin, Avrupa’nın ortak doğal mirası açısından ciddi sonuçlar doğurabileceği vurgulandı.
Habitatlar Direktifi kapsamında oluşturulan Natura 2000 ağı, Avrupa’nın en değerli ve tehdit altındaki türlerini korumayı amaçlayan dünyanın en büyük ekolojik koruma sistemi olarak kabul ediliyor. Ağ, üye ülkelerin belirlediği özel koruma alanlarının yanı sıra Birds Directivekapsamında ilan edilen kuş koruma bölgelerini de kapsıyor.
Mahkemenin verdiği günlük para cezası, Portekiz kararın tüm gereklerini yerine getirene kadar yürürlükte kalacak. Ancak ülkenin attığı adımlara bağlı olarak ceza miktarında indirime gidilebileceği ifade edildi. Bu da yalnızca para cezasının ödenmesinin yeterli olmayacağını, aynı zamanda çevre mevzuatına tam uyum sağlanması gerektiğini gösteriyor.
Kaynak:
