Birleşmiş Milletler’in alanında uzman beş farklı kuruluşu tarafından yayımlanan Dünyada Gıda Güvenliği ve Beslenme Durumu (SOFI) raporuna göre, 2023 yılında yaklaşık 733 milyon insan, diğer bir deyişle dünya genelinde her on kişiden biri ve Afrika’da her beş kişiden biri açlıkla mücadele etmek zorunda kaldı.
Rapor, dünyanın 2030 Sürdürülebilir Kalkınma Hedeflerinden olan Sıfır Açlık’a (SKH2) ulaşma konusunda önemli ölçüde geride kaldığı uyarısında bulunuyor.
Bodurluk ve bebeklerin yalnızca anne sütü ile beslenmesi gibi alanlarda belirli bir miktar ilerleme kaydedilmesine rağmen, küresel açlık düzeylerinin üç yıl art arda sabit kalması nedeniyle endişe verici sayıda insan gıda güvensizliği ve yetersiz beslenmeyle karşı karşıya kalmaya devam ediyor. 2023 yılında 713 ila 757 milyon insanın yetersiz beslendiği tahmin ediliyor.
Rapor, dünyanın bu konuda 15 yıl geriye gittiğini ve yetersiz beslenme seviyelerinin 2008-2009 yıllarında kaydedilen rakamlara yaklaştığına işaret ediyor.
Bölgesel eğilimlerde önemli farklılıklar göze çarpıyor: açlıkla karşı karşıya kalan nüfus oranının Afrika’da artmaya devam ettiği (%20,4), Asya’da sabit kaldığı (%8,1), Latin Amerika’da (%6,2) ise bu alanda ilerleme kaydedildiği görülüyor.
‘’Açlığa, gıda güvensizliğine ve her türlü kötü beslenmeye son vermek için yürütülen faaliyetlerin finansmanı’’ teması ile hazırlanan bu yılki rapor; Sıfır Açlık (SKH2) hedefine ulaşabilmek için tarımsal gıda sistemlerinin dönüştürülmesi ve güçlendirilmesi, eşitsizliklerin ele alınması ve herkes için uygun fiyatlı ve erişilebilir sağlıklı beslenmenin sağlanması gibi çok yönlü bir yaklaşımın benimsenmesi gerektiğini vurguluyor.
Gıda güvenliği ve beslenme için uygun maliyetli finansman çağrısı yapılıyor.
Raporun temel bulguları:
· Küresel Açlık: 2023 yılında yaklaşık 733 milyon insan açlıkla karşı karşıya kaldı. Bu rakam dünya genelinde her 11 kişiden 1’ine, Afrika’da ise her 5 kişiden 1’ine denk geliyor.
· Gıda Güvensizliği: 2023 yılında, küresel olarak yaklaşık 2,33 milyar insan orta veya şiddetli gıda güvensizliği ile karşı karşıya kaldı. Bu sayı, 2020’de Covid-19 salgını sırasındaki keskin yükşelişten bu yana önemli bir değişim göstermedi. Bu insanlar arasında 864 milyondan fazlası ciddi gıda güvensizliği yaşadı ve hatta zaman zaman bir gün veya daha uzun süre gıdasız kaldı.
· Ekonomik erişim: Sağlıklı beslenmeye ekonomik erişimin olmaması da kritik bir sorun olmaya devam ediyor ve küresel nüfusun üçte birinden fazlasını etkiliyor. Yeni gıda fiyatı verileri ve metodolojik iyileştirmeleri hesaba katan rapor, 2022 yılında 2,8 milyardan fazla insanın sağlıklı beslenemediğini ortaya koyuyor.
Bu eşitsizlik en belirgin olarak nüfusun yüzde 71,5’inin sağlıklı beslenemediği düşük gelirli ülkelerde görülürken, bu oran yüksek gelirli ülkelerde yüzde 6,3.
· Anne sütü ile beslenme: bebekler arasında yalnızca anne sütü ile beslenme oranının %48’e çıkarılması konusunda ilerleme kaydedilmiş olmasına rağmen, küresel beslenme hedeflerini ulaşmanın zor olduğu görülüyor.
· Düşük doğum ağırlığı: Düşük doğum ağırlığının görülme sıklığının yüzde 15 civarında seyrettiği, 5 yaş altı çocuklar arasında bodurluğun yüzde 22,3’e gerilediği ancak yine de hedeflerin gerisinde kalındığı ifade ediliyor.
Bunlara ek olarak, çocuklar arasında aşırı zayıflığın görülme sıklığında kayda değer bir iyileşme görülmezken, 15-49 yaş aralığındaki kadınlarda aneminin yaygınlaştığı belirtiliyor.
· Yetişkin obezitesi: yetişkin obezitesinin son on yılda istikrarlı bir artış göstererek yüzde 12,1’den (2012) yüzde 15,8’e (2022) yükseldiğine dikkat çekiliyor ve 2030 yılına kadar dünya genelindeki obez yetişkin sayısının 1,2 milyarı aşacağı tahmin ediliyor. Son yirmi yılda zayıflık ve düşük kilo oranları azalırken, obezitede keskin bir tırmanış yaşanıyor.
Sonuç olarak rapor, yeterli gıdaya erişimin milyarlarca insan için halen son derece güç olduğunun altını çiziyor.
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), Uluslararası Tarımsal Kalkınma Fonu (IFAD), Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu (UNICEF), BM Dünya Gıda Programı (WFP) ve Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), mevcut gidişatın devam etmesi halinde 2030 yılında yarısı Afrika’da olmak üzere yaklaşık 582 milyon kişinin kronik olarak yetersiz beslenme sorunu yaşayacağı uyarısında bulunuyor.
Kaynak:
