Bilim insanları, emisyonların ve biyoçeşitlilik kaybının azaltılması ve istilacı türlerin önlenmesi yoluyla hastalıkların kontrol altına alınabileceğini söylüyor.
Yeni bir araştırmaya göre, biyoçeşitlilik kaybı, bulaşıcı hastalık salgınlarının en büyük itici gücü ve bu salgınları daha tehlikeli ve yaygın hale getiriyor.
Nature dergisinde yayımlanan analiz, ekosistemleri tahrip eden tüm ‘küresel değişim faktörleri’ arasında tür kaybının salgın riskini en fazla artıran faktör olduğunu ortaya koyuyor.
Yeni bulaşıcı hastalıklar artıyor. Bunlar genellikle doğal yaşamdan kaynaklanıyor. Salgın hastalıkların birincil nedeninin biyoçeşitlilik kaybı olduğu ve bunu, iklim değişikliği ile yerli olmayan istilacı türlerin ülkeye girişi takip ediyor.
ABD Notre Dame Üniversitesi baş araştırmacısı Prof. Jason Rohr, ‘’Buradan çıkarılacak mesaj, biyoçeşitlilik kaybı, iklim değişikliği ve yerli olmayan türlerin hastalıkları artırdığıdır, kentleşmenin ise azalttığıdır’’ dedi.
Uzmanlar, Antarktika hariç tüm kıtaları kapsayan, bulaşıcı hastalıkların küresel çevresel etkenlerine ilişkin yaklaşık 1.000 çalışmayı analiz ederek, bitki, hayvan ve insan sistemlerinde hastalığın şiddetine ve yaygınlığına baktı.
Ekip, biyoçeşitlilik kaybı, iklim değişikliği, kimyasal kirlilik, yerli olmayan türler ve habitat kaybı olarak beş küresel değişim etmenine odaklandı. Habitat kaybı hariç diğer beş etmenin dördünün hastalığın yayılmasını artırdığını buldular.
Rohr, ‘’Kentlerde bulunan fazlaca betondan oluşan yapılarda gelişebilecek çok az sayıda hastalık türü var. Dolayısıyla insan hastalıkları açısından bakıldığında, kırsal ortamlara göre genellikle daha fazla temizlik ve sağlık altyapısı kentlerde hastalıkların azalmasına yardımcı oluyor’’ dedi.
Domuz gribi ve kuş gribi gibi, halihazırda sağlık yetkililerini alarma geçiren hastalıklar yaban hayatından kaynaklanıyor.
İnsanlarda ortaya çıkan hastalıkların dörtte üçünün zoonotik kökenli olduğu belirtiliyor. Bazı araştırmacılar Covid-19 salgınının yarasalardan kaynaklanan zoonotik bir hastalık olduğunu savunuyor.
Araştırmacılar, emisyonların ve biyoçeşitlilik kaybının azaltılması ve istilacı türlerin önlenmesinin hastalık yükünün azaltılmasına yardımcı olabileceğini söylüyor.
Kaynak:
