Dünya Meteoroloji Örgütü’nün (WMO) COP31’in ilk gününde Antalya’da açıkladığı rapor, iklim krizinin etkilerinin hızlandığını ortaya koyuyor.
Dünya Meteoroloji Örgütü’nün 2026 İklim Durumu raporuna göre, dünya son 12 yılın en sıcak dönemini yaşarken 2026’nın kayıtlardaki en sıcak dört yıldan biri olması bekleniyor. Güçlenen El Niño etkisiyle sıcaklıkların 2027’ye kadar daha da artacağı, aşırı hava olaylarının şiddetleneceği öngörülüyor.
Ocak-Eylül 2026 döneminde küresel ortalama sıcaklık, sanayi öncesi dönemin 1,47 derece üzerine çıktı. 2023-2026 dönemi, ölçümlerin başladığı tarihten bu yana kaydedilen en sıcak dört yılı oluşturdu. Ağustos ayından itibaren güçlenen El Niño’nun yıl sonuna kadar etkisini artırması ve 2027’nin başlarına kadar sürmesi bekleniyor.
WMO Genel Sekreteri Celeste Saulo, El Niño’nun yeni bir ısı üretmediğini, zaten rekor düzeyde ısınmış okyanuslarda biriken enerjinin atmosfere aktarılmasını hızlandırdığını belirtiyor.
Okyanuslar ısınıyor, buzullar hızla eriyor
Dünya’nın enerji dengesizliği, ölçümlerin başladığı 1960 yılından bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Sera gazlarının atmosferde tuttuğu fazla ısının yaklaşık yüzde 90’ını emen okyanusların, 2026’da üst üste onuncu kez sıcaklık rekoru kırması bekleniyor. Küresel ortalama deniz seviyesi de uydu ölçümlerinin başladığı 1993 yılından bu yana en yüksek düzeyine çıktı.
Buzul kayıpları da endişe verici boyutlara ulaştı. Dünya genelindeki buzullar 2025’te 400 gigatondan fazla buz kaybetti. Bu miktar, yıl boyunca her saniye beş olimpik yüzme havuzunu dolduracak büyüklükte. Kara üzerindeki tatlı su rezervleri ise 2014’ten bu yana küresel ölçekte azalıyor.
Atmosferdeki sera gazı yoğunluğu da artmaya devam ediyor. Karbondioksit konsantrasyonu 2025’te 426,8 ppm’ye yükselerek sanayi öncesi dönemin yüzde 53 üzerine çıktı. Metan ve diazot monoksit seviyelerinde de artış kaydedildi.
İklim krizinin etkileri yalnızca sıcaklık rekorlarıyla sınırlı kalmıyor. Avrupa’da sıcak hava dalgaları, kuraklık ve orman yangınlarının 30 binden fazla ek ölüme yol açtığı tahmin ediliyor. Hindistan’da Nisan 2026’da yaşanan sıcak hava dalgası 146,5 milyon kişiyi etkilerken, Nepal’de ağustos ayında meydana gelen buzul çökmesi ve ardından gelen ani seller 1.300’den fazla kişinin ölümüne neden oldu.
Güçlenen El Niño’nun sıcaklık, kuraklık ve aşırı yağışları artırarak sağlık risklerini de büyütmesi bekleniyor. Isıya bağlı hastalıklar, gıda güvensizliği, yetersiz beslenme ve sıtma, dang humması, kolera gibi hastalıkların yayılması bu riskler arasında.
DSÖ, beklenen sağlık etkilerini ilk kez sağlık acil durumu olarak sınıflandırdı
WMO, hızla değişen iklim koşullarının izlenmesi ve toplumların afetlere hazırlanması için sürekli meteorolojik gözlemlerin, güvenilir tahminlerin ve erken uyarı sistemlerinin önemini vurguluyor. Rapora göre çoklu afet erken uyarı sistemlerine sahip olduğunu bildiren ülke sayısı 2015’te 56 iken 2025’te 136’ya yükseldi.
WMO’nun raporu, iklim krizinin artık geleceğe ilişkin bir risk değil, toplumları, ekonomileri ve doğal sistemleri bugünden etkileyen küresel bir gerçeklik olduğunu ortaya koyuyor. Raporun 2026 yılının tamamını kapsayan nihai sürümünün Mart 2027’de yayımlanması planlanıyor.
Kaynak:
