Bilim insanları, Dünya’nın yaklaşık 700 milyon yıl önce neredeyse tamamen buzla kaplandığı “Kartopu Dünya” döneminde okyanus sıcaklıklarının bugüne kadar tahmin edilenden çok daha düşük olduğunu ortaya koydu. Nature Communications dergisinde yayımlanan yeni bir araştırmaya göre, bu dönemde okyanus sıcaklıkları yaklaşık eksi 15 C derece seviyesine kadar düşmüştü. Bu değer, günümüzde ölçülen en soğuk deniz sıcaklıklarından yaklaşık 12 derece daha
Bilim insanları, Dünya’nın yaklaşık 700 milyon yıl önce neredeyse tamamen buzla kaplandığı “Kartopu Dünya” döneminde okyanus sıcaklıklarının bugüne kadar tahmin edilenden çok daha düşük olduğunu ortaya koydu.
Nature Communications dergisinde yayımlanan yeni bir araştırmaya göre, bu dönemde okyanus sıcaklıkları yaklaşık eksi 15 C derece seviyesine kadar düşmüştü. Bu değer, günümüzde ölçülen en soğuk deniz sıcaklıklarından yaklaşık 12 derece daha düşük. Dahası, okyanusların tuzluluğu günümüz seviyelerinin dört katından fazlaydı.
Araştırmacılar, aşırı tuzluluğun suyun donma noktasını düşürerek, okyanusların bu kadar düşük sıcaklıklara rağmen tamamen donmasını engellemiş olabileceğini belirtti.
Çalışma, deniz tabanındaki antik kayaçlarda bulunan ve demir birikimlerine ilişkin önceki verilerdeki bir anomaliyi incelemek amacıyla başlatıldı. Bu birikimler, okyanuslara belirli dönemlerde oksijen girişleri yaşandığını ve çözünmüş demirin oksijenle tepkimeye girdiğini gösteriyor.
Araştırmacılara göre, Kartopu Dünya dönemine ait demir tabakaları, yaklaşık 2,4 milyar yıl önce oluşan benzer tabakalara kıyasla çok daha ağır demir parçacıkları içeriyor. Bu farkın nedenini sorgulayan araştırmacılar, okyanus sıcaklıklarıyla bağlantılı olabileceğini değerlendirdi.
Yapılan hesaplamalar, söz konusu ağır demir parçacıklarının ancak son derece düşük sıcaklıklarda, yaklaşık eksi 15 C derece seviyelerinde çökelmiş olabileceğini ortaya koydu.
Güney Florida Üniversitesi’nden jeokimyacı Timothy Conway, yöntemin deneysel veriler ve teorik modellere dayandığını belirterek, ‘’Varsayımlar içeriyor ancak ortaya çıkan tablo tutarlı görünüyor’’ dedi.
Araştırma ekibi, söz konusu anormalliğin karasal buzul aşındırması ya da deniz tabanındaki hidrotermal bacalardan kaynaklanmış olabileceği ihtimalini de değerlendirdi; ancak veriler bunun düşük bir olasılık olduğunu gösterdi.
Bilim insanları uzun süredir, Kriyojeniyen Dönem boyunca yaşamın nasıl varlığını sürdürdüğünü anlamaya çalışıyor. Bu dönemde Dünya en az iki kez küresel ölçekte buzullaşma yaşadı.
Bir teoriye göre yaşam, düşük oksijen seviyelerine ve neredeyse hiç ışık olmayan ortamlara uyum sağlamıştı. Başka bir olasılık ise canlıların, kimyasal tepkimelerle besin üretebilen hidrotermal bacalar çevresinde varlığını sürdürmüş olması. Bir diğer olasılık ise yaşamın, buz tabakası üzerindeki erime suyu göletlerinde ya da buz kenarlarında, erime sularının sağladığı oksijen sayesinde ayakta kalmış olması.
MIT’den jeokimyacı Fatima Husain, “Kriyojeniyen’in ne kadar uç bir dönem olduğunu her geçen gün daha net anlıyoruz. Bu da yaşamın bu koşullarda hayatta kalıp sonrasında çeşitlenmesini daha da olağanüstü kılıyor,” dedi.
Kaynak:
https://www.nationalgeographic.com/environment/article/snowball-earth-coldest-ocean-temperature
