Paris, son 12 yılda Avrupa’nın en iddialı kentsel dönüşümlerinden birine imza atarak otomobil merkezli şehir modelini geride bırakıp bisiklet ve yaya odaklı bir yaşama geçiş yaptı. Özellikle Belediye Başkanı Anne Hidalgo döneminde hız kazanan değişim, şehrin sokaklarını kökten şekillendirdi.
Şehir yönetimi; yüzlerce kilometrelik yeni bisiklet yolu inşa ederken araç trafiğini önemli ölçüde azalttı. Kamu alanlarını yayalara uygun hale getirerek, Seine Nehri kıyılarını otomobillere kapattı. Aynı zamanda 155 bin ağaç dikildi ve okul çevrelerinde çok sayıda sokak araç trafiğine kapatıldı.
Paris’e 10 yıl önce taşınan IT geliştiricisi Corentin Roudaut, başlangıçta şehirde bisiklet sürmekten çekindiğini ancak özellikle Boulevard Voltaire’de oluşturulan korumalı bisiklet şeridiyle birlikte tekrar bisiklete döndüğünü ve artık arabaya ihtiyaç duymadığını söylüyor. Bugün ise bisiklet savunucusu bir kampanya grubunda gönüllü olarak çalışıyor.
Dönüşümün en önemli kazanımlarından biri hava kalitesindeki iyileşme oldu. Araç trafiğinin azalmasıyla birlikte özellikle nitrojen dioksit ve ince partikül kirliliğinde düşüş yaşandığı bildiriliyor.
Araçların geri çekilmesiyle birlikte şehirdeki kamusal alanlar yeniden değerlendirildi. Boşalan park alanları; yeşil alanlara, yürüyüş yollarına ve sosyal yaşam alanlarına dönüştürüldü. Bu dönüşüm, özellikle yerel işletmeler için daha fazla yaya trafiği ve daha canlı sokak ekonomisi yarattı. Park alanlarının bir kısmı yeşil alanlara ve kafe teraslarına dönüştürülerek kamusal yaşamın kalitesi yükseltildi.
Anne Hidalgo, görev süresi boyunca en zor kararlarından birinin Seine kıyılarının yayalaştırılması olduğunu ancak bugün Parislilerin bu alanların geri dönmesini istemediğini belirtiyor. Uzmanlara göre Paris’in başarısında şehir sınırlarının sıkılığı ve önceki yönetimlerin hazırladığı altyapı da önemli rol oynadı. Bu yapı, bisiklet kullanımının hızlı şekilde yaygınlaşmasını kolaylaştırdı.
Bu dönüşüm, diğer Avrupa kentleri için bir örnek haline geldi.
Paris bugün, hava kirliliğinin azaldığı, bisiklet kullanımının arttığı ve kamusal alanların yeniden tanımlandığı “15 dakikalık şehir” yaklaşımına en çok yaklaşan Avrupa başkentlerinden biri olarak gösteriliyor. Bu modelde, temel ihtiyaçların çoğuna yürüyerek veya bisikletle kısa sürede ulaşmak hedefleniyor.
Uzmanlara göre Paris’in dönüşümü, diğer şehirler için en önemli mesajı veriyor: doğru altyapı ve siyasi kararlılık birleştiğinde, kısa sürede daha temiz, daha güvenli ve daha yaşanabilir bir kent mümkün.
Kaynak:
