Autistic Self-Advocacy Network – ASAN ile güçlerini birleştiren Mattel, oyuncak dünyasına ilk otizmli Barbie’yi kazandırdı. Şirket, yeni bebeğin temsil ve kapsayıcılık taahhüdünün önemli bir adımı olduğunu vurguluyor. Tip 1 diyabetli Barbie’nin ardından gelen bu yeni model, çocukların yalnızca hayal dünyalarını değil, gerçek hayatın çeşitliliğini de yansıtan oyuncaklarla buluşmasını amaçlıyor. Otizm, bireylerin dünyayı algılama, işleme ve
Autistic Self-Advocacy Network – ASAN ile güçlerini birleştiren Mattel, oyuncak dünyasına ilk otizmli Barbie’yi kazandırdı. Şirket, yeni bebeğin temsil ve kapsayıcılık taahhüdünün önemli bir adımı olduğunu vurguluyor.
Tip 1 diyabetli Barbie’nin ardından gelen bu yeni model, çocukların yalnızca hayal dünyalarını değil, gerçek hayatın çeşitliliğini de yansıtan oyuncaklarla buluşmasını amaçlıyor.
Otizm, bireylerin dünyayı algılama, işleme ve sosyal etkileşim kurma biçimlerini etkileyen nöroçeşitlilik durumu olarak tanımlanıyor. Dünya Sağlık Örgütü’ne göre her yüz çocuktan birinden fazlası otizm spektrumunda yer alıyor. Mattel’in yeni Barbie’si de bu gerçeklikten yola çıkarak, otistik çocukların bazı günlük deneyimlerini görünür kılacak şekilde tasarlandı.
ABD merkezli Autistic Self Advocacy Network ile iş birliği içinde tasarlanan otistik Barbie aracılığıyla, otizmli bireylerin sık karşılaştığı duyusal ve iletişimsel ihtiyaçlara dikkat çekiliyor. Gözlerinin hafifçe yana bakması, bazı otistik kişilerin doğrudan göz temasından kaçınmasına gönderme yaparken; tamamen bükülebilir dirsek ve bilekler, rahatlatıcı tekrarlayıcı hareketlerin yapılmasına olanak tanıyor.
Barbie’nin aksesuarları da sembolik olduğu kadar işlevsel. Parmağındaki pembe stres çarkı kaygıyı azaltmaya yardımcı olurken, gürültü engelleyici kulaklıklar duyusal aşırı yüklenmeyi hafifletmeyi hedefliyor. Elindeki tablet ise sembol tabanlı alternatif iletişim uygulamalarıyla, günlük iletişimin her çocuk için aynı kolaylıkta olmadığını hatırlatıyor.
Kıyafet seçiminde de duyusal hassasiyetler gözetilmiş. Bol kesimli, kısa kollu ve mor tonlardaki elbise cilt temasını en aza indirirken, düz tabanlı ayakkabılar denge ve hareket özgürlüğü sağlıyor.
Barbie serisinde 2019’a kadar engelliliği temsil eden modeller yer almazken, bugün koleksiyonda tekerlekli sandalyedeki Barbie’ler, görme engelli bebekler, Down sendromlu figürler, protez uzuvlar, vitiligo ve işitme cihazı kullanan modeller bulunuyor. Otistik Barbie de bu genişleyen temsil yelpazesinin en güncel halkası olarak öne çıkıyor.
Otizm alanında çalışan kuruluşlar da bu adımı olumlu karşıladı. Ambitious about AutismCEO’su Jolanta Lasota, temsiliyetin özellikle çocuklar için güçlü bir mesaj taşıdığını vurgulayarak, “Otizmin tek bir görünümü yok. Ancak bu Barbie, birçok çocuğun kendi deneyimlerinden izler bulmasına ve bununla gurur duymasına yardımcı olabilir,” değerlendirmesinde bulundu.
Yazar ve nöroçeşitlilik savunucusu Ellie Middleton ise Barbie’nin otizme dair kalıplaşmış algıları kırma potansiyeline dikkat çekti. Kendisinin de geç tanı aldığını belirten Middleton, “Küçükken bana benzeyen otistik bir figür görmemiştim. Bu Barbie, genç kızlara farklı olmanın sorun olmadığını ve bunun gururla taşınabileceğini gösteriyor,” dedi.
Mattel’in ilk otistik Barbie’si, oyuncak dünyasında yalnızca yeni bir ürün değil; nöroçeşitliliğin normalleşmesine yönelik güçlü bir sembol olarak raflarda yerini alıyor.
Kaynak:
