Geçtiğimiz yılın Kasım ayında ChatGPT’nin insanlığa tanıtılmasından bu yana, üretken yapay zeka (AI) iş dünyasının gündemini domine etmeye başladı. Üretken yapay zekanın istihdam faydalarını ölçmek zor olsa da, küresel iş dünyasından 800 lider tarafından oluşturulan ‘’İşlerin Geleceği’’ (Future of Jobs) raporu geleceğe ışık tutmak için doğru bakış açılarına ve düşüncelere yer veriyor.
Goldman Sachs, üretken zekanın eninde sonunda günümüzün 300 milyon işini otomatikleştireceğini tahmin ediyor.
Yapay zekanın iş hayatının geleceğini değiştirmesinin 3 yolu raporda sunuluyor:
1.Yapay Zeka iş yaratılmasına yön verecek
Ankete katılan kuruluşlara göre, önümüzdeki beş yıl içinde yapay zekanın net bir istihdam yaratıcısı olması bekleniyor. Şirketlerin yaklaşık yarısı iş yaratmak için yapay zekayı benimsemeye hazır durumdayken, yüzde 23’ü mevcut işlerin yerini alacağını düşünüyor.
Veri bilimcileri, büyük veri uzmanları ve iş zekası analistleri gibi yapay zeka bağlantılı rollerin, yüzde 30 ila 35 oranında artması bekleniyor. Bu bağlamda, Çin’de faaliyet gösteren şirketlerde yüzde 45’e yakın büyüme ön görülüyor.
En güçlü istihdam kazanımlarının otomotiv ve havacılık sektörlerinde olması bekleniyor. Bu endüstrileri araştırma, tasarım ve işletme yönetimi hizmetleri, bilgi ve teknoloji hizmetleri ve elektronik sektörlerinin takip edeceği ön görülüyor.
Öngörüler karışık görüşler içermesine rağmen, incelenen 27 sektörden yalnızca dördünde net iş kaybı bekleniyor. Petrol ve gaz endüstrisinde çalışanların işsizliğe en çok maruz kalan grubu oluşturacağı öne sürülüyor.
Bununla birlikte gayrimenkul, eğlence ve spor, tüketim malları üretimi ve medya yapay zekanın istihdam üzerindeki etkisinden olumsuz etkilenecek diğer sektörler.
Bu gelişmeler neticesinde kimin fayda sağlayacağı ve kimin en fazla risk altında olacağı sorusu öne çıkıyor. İmalat sektörü üzerine Çin’de yapılan bir araştırmaya göre, yapay zekanın bölgeler genelinde düşük vasıflı işgücü talebini azalttığı ve ülkenin doğusunda ise yüksek vasıflı işgücü talebini artırdığını ortaya çıkardı.
Bununla birlikte, yapay zeka giderek karmaşıklaşan görevlerin üstesinden geldikçe tablo değişiyor olabilir. Nisan ayında Amerika Birleşik Devletleri’nde yapılan bir araştırmayla, yüksek eğitimli ve yüksek maaşlı mesleklerin üretken zekadan en fazla etkilenecek grubu oluşturacağı açıklandı.
2. İşletmeler yapay zeka becerilerine öncelik verecek
50 binden fazla çalışanı olan şirketler için yapay zeka ve büyük verinin sunduğu beceriler bir numaralı öncelik olarak düşünülebilir. İşyerinde diğer becerileri geride bırakan yapay zeka kullanımının iş performansını artırma yeteneği, bu yılki Future of Jobs anketine katılan büyük şirketler için beceri eğitimine yapılan yatırımın odak noktasını oluşturuyor.
KOBİ’leri ve çok uluslu büyük şirketleri kapsayan tam veri örneğinde, yapay zeka ve büyük veri, 2023-2027 dönemi için beceri stratejileri arasında analitik ve yaratıcı düşünmenin arkasında yer alıyor.
Yapay zekayı kullanmak geleceğin becerisi
Artan üretkenlik dalgasının peşinden gidilmesini sağlamak için beceri eğitimi konusunda yapılacak kamu-özel iş birliklerinin kritik öneme sahip olacağı belirtiliyor.
Dünya Ekonomik Forumu, Code.org, iş dünyasının önde gelen liderleri ve yapay zeka uzmanları arasındaki işbirliğiyle oluşan TechAI gibi girişimler, yeni nesil becerilerin iş dünyasının geleceğine hazırlanmasını sağlamak için AI ve bilgisayar bilimini eğitime entegre etmeyi amaçlıyor.
Benzer şekilde, Education 4.0 Alliance girişimi, geleceğe hazır beceriler geliştirmek üzere yeni teknolojilerden yararlanan kamu-özel işbirliğinin umut verici örneklerini ortaya çıkarmayı hedefliyor.
Aynı zamanda UNESCO, teknik ve mesleki eğitim ve öğretimde yapay zeka becerilerine duyulan ihtiyaç konusunda düşünce liderliği sunuyor.
3. İşler yapay zeka tarafından otomatikleştirilmeyecek, artırılacak
İleriye yönelik teknolojik ilerlemelere rağmen, bu yılki Future of Jobs raporu, yapay zekanın işleri tamamen otomatikleştirme potansiyeli konusunda daha şüpheci bir yaklaşım sergiliyor. Yöneticiler, görevlerin yüzde 34’ünün şimdiden otomatikleştirilmiş olduğunu tahmin ediyor.
Otomasyon hakkındaki gelecek beklentileri aşağı yöne doğru çekilerek insan-makine arasındaki orantı revize ediliyor.
Bu yılki anket katılımcıları, operasyonel görevlerin yüzde 9’unun daha önümüzdeki beş yıl içinde otomatikleştirileceğini tahmin ediyor.
Yapay zekanın insan performansını gölgede bırakmak yerine artıracağına dair fikir birliği her geçen gün artıyor. Örneğin, geçtiğimiz yılın Haziran ayında yayınlanan yapay zeka uzmanları anketi, yöneticilik yeteneklerinin çoğunun yapay zeka tarafından otomatikleştirilmek yerine artırılacağını tahmin ediyor.
Bilgi toplama ve basit karar alma işlemlerinin tamamen otomatikleşme olasılığının yüksek olduğu ancak liderlik ve hayal gücü becerilerinin yapay zekadan büyük ölçüde bağımsız ilerleyeceği ve etkilenmeyeceği belirtiliyor.
Kaynak:
