2023 yılında Kanada’yı kasıp kavuran rekor düzeydeki orman yangınları, dünya genelinde en fazla salım yapan ülkelerden daha fazla karbonun atmosfere girmesine yol açtı.
NASA’nın Jet İtki Laboratuvarı tarafından yayımlanan yeni araştırma, North Dakota boyutlarında bir bölgeyi kül eden yangınların yaklaşık 640 milyon ton karbondioksit saldığını bildirdi. Bu rakam aynı zamanda Kanada’nın toplam yıllık emisyonundan beş kat daha fazla.
Nature dergisinde yayımlanan çalışma, 2023 yılındaki toplam emisyonların Çin, ABD ve Hindistan’ın fosil yakıtlarla ürettiği salımlardan daha fazlasının Kanada’daki yangınlarından kaynaklandığını ortaya çıkardı.
Olağandışı yüksek sıcaklıklar ve kuraklık, Kanada tarihindeki en kötü orman yangını sezonunun yaşanmasına ve 15 milyon hektarlık alanın – yaklaşık Florida büyüklüğünde bir alan- yanmasında neden oldu.
Bilim insanları, Kanada’nın boreal ormanlarının çok büyük bir kısmının yanmasının küresel iklim değişikliği projeksiyonlarını etkileyebileceğinden endişe ediyor, çünkü ormanlar gezegeni ısıtan karbonun tutulmasında önemli bir rol oynuyor.
Bu rakamların ‘’şok edici’’ olduğunu söyleyen NASA’nın Jet İtki Gücü Labortuvarı’nda karbon döngüsü bilimcisi ve çalışmanın yazarlarından olan Brendan Byrne, Kanada’da bu büyüklükteki orman yangınlarının daha sık yaşanabileceğine dair endişelerin arttığını ve bunun da dünyanın genel karbon ayak izi üzerinde bir etkisi olacağını söyledi.
Ülkenin kuzeyindeki boreal ormanlarında yaz aylarında çıkan orman yangınları aslında normal ve yaygın bir olay olmasına rağmen, son yıllarda yoğunluk ve sıklık bakımından arttığı belirtiliyor.
2023 yılında Kanada, 1980’den bu yana kayıtlara geçen en sıcak ve kurak yazını yaşadı. Bu koşullar, ülke tarihindeki en kötü orman yangını sezonunun yaşanmasına neden oldu. Sonbahar’da yangınların çoğu söndürülmüş olsa da, kış boyunca kalın kar tabakaları altında rekor sayıda yangın devam etti.
Bu yılki orman yangını sezonu bir öncekine göre daha sakin geçmesine rağmen, 2003 yılından bu yana Kanada’daki en yüksek ikinci karbon emisyonunu üretme yolunda ilerliyor.
Yapılan diğer çalışmalara göre de; artan sıcaklıklar nedeniyle Kanada’daki orman yangınlarının gelecekte daha sık ve yoğun hale gelebileceği öngörülüyor.
NASA’nın araştırması, ülkede artan orman yangını hareketliliğinin uzun vadeli sonuçları konusunda alarm veriyor.
Kanada’dakiler dahil olmak üzere dünyadaki kuzey ormanları ağır tehditlerle karşı karşıya. Bu ormanlar genellikle büyük karbon yutakları olarak faaliyet gösteriyor ve atmosfere saldıkları karbondioksitten daha fazlasını emerek küresel ısınmanın hızını yavaşlatıyor.
Son yıllarda yapılan çalışmalar, ülkenin boreal ormanlarının yeniden büyüyebileceğinden daha hızlı yandığına işaret ediyor.
Byrne, ‘’Bu durum uzun vadede ormanların karbon depolama kabiliyetini azaltabilir ve dolayısıyla atmosferde beklediğimizden daha fazla karbondioksit birikebilir’’ diyor.
Kanada iklim değişikliğinin etkilerini şimdiden hissetmeye başladı. Ülke, geniş kara kütlesi nedeniyle küresel ortalamanın iki katı hızla ısınıyor ve buna ek olarak Arktik bölgesi de üç kat daha hızlı ısınıyor.
Kaynak:
