11 Kasım’da Azerbaycan’ın başkenti Bakü’de başlayan ve 22’sine kadar devam edecek olan Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi Taraflar Konferansı’nın (COP29) 29. toplantısı, iklim krizine karşı mücadele eylemlerini hızlandırmak için önemli bir fırsat sunuyor.
Küresel sıcaklıklar rekor seviyelere ulaştı ve aşırı hava olayları dünya genelinde milyonlarca insanı orantısız olarak etkiliyor. COP29, hükümetler, iş dünyası ve sivil toplumdan liderleri bir araya getirerek, çağımızın en kritik sorunu olan iklim krizi ile mücadelede somut ve etkili çözümler üretmeyi amaçlıyor.
COP29 iklim zirvesine 65 binden fazla delege kayıt yaptırdı. Bu da zirveyi, şimdiye kadar düzenlenen ikinci en büyük COP etkinliği olma potansiyeliyle öne çıkarıyor.
Bu sene, birçok dünya ve sektör lideri zirveyi boykot etti.
Papua Yeni Gine COP29’dan tamamen geri çekildiğini açıkladı. Buna rağmen, Bakü zirvesinin büyüklüğü, Kopenhag, Paris ve Glasgow gibi geçmişteki önemli COP’ları geride bırakacak gibi görünüyor.
COP29’a ev sahipliği yapan Azerbaycan, zirvede 2 bin 229 kişiyle en büyük delegasyona sahip. Bunu sırasıyla 1.914 kişiyle Brezilya ve 1.862 kişiyle Türkiye takip ediyor.
Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Dubai’deki COP28’in ev sahibi olarak 1.011 kişiyle dördüncü en büyük delegasyona sahip. Çin ise 969 temsilciyle beşinci sırada yer alıyor.
Geçtiğimiz yıl Dubai’de düzenlenen COP28, zirvelerin 30 yıllık tarihinde açık ara en büyük COP etkinliği oldu. Zirveye 83 binden fazla kişi katıldı ve bir önceki yıl Mısır’ın Şarm El-Şeyh kentinde kırılan 50 bin kişilik katılım rekorunu geride bıraktı.
COP29 için Bakü’ye kayıtlı toplam delege sayısı 66 bin 778 olarak belirlenmiş durumda ve buna ek olarak, 3 bin 975 ‘’sanal’’ katılımcı ile zirvenin toplam delege sayısı 70 binin üzerine çıkıyor.
Halihazırda geçici verileri yansıtan bu rakamların nihai sonucu, zirve sonrasında katılımcıların etkinliğe ait fiziksel rozetlerini alarak kaydedilmeleri yoluyla açıklanacak.
Geçen yılki COP’ta, Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC) tarafından yayımlanan katılımcı listeleri, zirveye kayıt yaptıran her bireyi isim isim açıkladı.
Bakü zirvesi, tüm katılımcıları isim isim listeleyen elektronik tablolara yer vererek daha şeffaf bir yaklaşım sürdürüyor.
Bakü zirvesine 9 bin 881 delegeyle katılan sivil toplum kuruluşlarından gözlemciler, bir sonraki en büyük grubu temsil ediyor. Bu rakam, COP tarihindeki üçüncü en büyük toplam sayıyı oluşturuyor.
STK’ların yanı sıra, BM organları, hükümetler arası kuruluşlar, diğer ajanslar ve iş dünyası temsilcilerinden oluşan gruplar da “gözlemci kuruluşlar” kategorisinde yer alıyor. Bu grupta toplam 2 bin 377 kayıtlı delege bulunuyor.
Son olarak, COP29’a 3 bin 575 medya temsilcisi kayıt yaptırmış görünüyor.
COP zirvelerinde sıkça görüldüğü gibi, COP29’da da en büyük delegasyon ev sahibi ülkeye ait. 2 bin 229 kişilik delegasyonla zirveye katılan Azerbaycan için bu çok büyük bir rakam. Ülke, COP28 öncesindeki zirvelere ortalama altı kişiden oluşan ekiplerle katılıyordu.
1.914 katılımcıyla ikinci en büyük delegasyona sahip ülke olan Brezilya, gelecek yıl COP30’a ev sahipliği yapacak.
Üçüncü en büyük delegasyon 1.892 katılımcıyla Türkiye’den gelirken, onu 1.011 kişiyle BAE ve 969 kişiyle Çin takip ediyor. İlk 10’daki diğer ülkeler sırasıyla; 900 delegeyle Rusya, 810 delegeyle Endonezya, 634 delegeyle Nijerya, 595 delegeyle Japonya ve 478 delegeyle Kazakistan.
İlk 10 sıralamasının ardından, 11. sırada 470 temsilciyle Birleşik Krallık, 16. sırada 405 temsilciyle ABD ve 19. sırada 394 temsilciyle Avutralya yer alıyor.
En küçük delegasyonlar ise Nijer ve San Marino’ya (iki kişi), Nikaragua’ya (üç kişi), Andorra ve Kuzey Kore’ye (beş kişi) ait.
Delegasyon sayısındaki en büyük düşüş 3 bin 148 kişilik azalma ile Birleşik Arap Emirlikleri’nde yaşandı. Bunu sırasıyla Hindistan (909 kişi) ve Fransa (649 kişi) izlerken, ABD 434 kişilik azalmayla takip etti.
Temsilci göndermeyen taraflar ise Ermenistan, Afganistan ve Myanmar oldu.
Cinsiyet dağılımı açısından değerlendirdirildiğinde bu yıl tamamen erkek temsilcilerden oluşan iki delegasyon bulunuyor. Bu ülkeler, 5 delege ile Kuzey Kore ve 2 delege ile Nijer.
Carbon Brief tarafından yapılan cinsiyet dağılımı analizinde, bu yıl COP29’a katılan delegeler arasında yüzde 59’unun erkek ve yüzde 41’inin kadın olduğu belirtiliyor.
Kaynak:
