22-23 Eylül 2024 tarihinde düzenlenecek olan ‘’Bileşmiş Milletler Geleceğin Zirvesi’’ konferansının (UN Summit of the Future), Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları’ndaki ilerlemeye yeni bir soluk getireceği düşünülüyor.
New York’ta gerçekleşen BM Genel Kurulu sonrasında toplantının çıktılarını ortaya koyan BM uzmanları, 17 Sürdürülebilir Kalkınma Amacının karşılanması için son tarih olan 2030’a doğru kat edilen yolda Eylül 2023 itibarıyla hedeflerin yalnızca yüzde 15’inin doğru bir şekilde ilerlediğini ortaya koydu.
Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları Zirvesi, dünya liderlerinin hedeflere olan bağlılıklarını yeniden teyit ettiği ve bugüne kadar ilerleme kaydedilmemesi konusundaki endişelerini dile getirdiği SKA Siyasi Bildirgesi’nin kabul edilmesiyle sonuçlandı.
Toplantı sonrası yapılan açıklamada, ‘’SKA’lara ulaşmak tehlikede. Dünyamız şu anda çok sayıda krizle karşı karşıya. Yıllardır elde edilen sürdürülebilir kalkınma kazanımları tersine dönüyor’’ ifadeleri kullanıldı.
Bildirge, sürdürülebilir kalkınmadaki boşlukların kapatılmasına yardımcı olmak için hem SKA finansmanına hem de daha iyi verilere olan ihtiyaca dikkat çekti.
2024 yılında gerçekleşecek ‘’Geleceğin Zirvesi’’nin, 2030 gündeminin uygulanmasını hızlandırmak için önemli bir fırsat olarak genel kabul görmesiyle toplantı sonra erdi.
BM Geleceğin Zirvesi nedir?
Geleceğin Zirvesi: ‘’Multilateral Solutions for a Better Tomorrow’’ çözümleri BM Genel Sekreteri Antonio Guterres tarafından ilk olarak Eylül 2021 tarihinde yayımlanan Ortak Gündem raporunda önerildi.
Guterres Eylül 2024’te yapılacak olan Geleceğin Zirvesi konferansını, küresel eylemi yeniden canlandırmak, temel ilkelere bağlılığı pekiştirmek ve çok taraflılık çerçevelerini geleceğe uygun olarak daha da geliştirmek için önemli bir fırsat olarak değerlendiriyor.
Birleşmiş Milletler, 2030 Gündemi, Paris Anlaşması ve Addis Ababa Eylem Gündemi hedef belirleme ve taahhütler açısından ‘Nedir?’ e yanıt ise, Geleceğin Zirvesi’nin ‘Nasıl olur?’’a yanıt olacağını söylüyor.
‘’Daha dayanıklı bir geleceğe hazırlanırken, bu hedeflere ulaşmak ve en acil sorunları etkin bir şekilde çözmek için birlikte nasıl çalışabiliriz?’’ sorusuna cevap arıyor.
2030 Gündemi’nin 2015’te formüle edildiği tarihlerde yapay zeka ve ortaya çıkan diğer yeni teknolojiler henüz gelişme aşamasındaydı. Günümüzde ise oldukça ilerleyen dijital teknolojilerin sunduğu potansiyel, SKA’ların zorluklarını yenmeye yönelik araçların geliştirilmesine ve hızlandırmaya yardımcı olacak.
Eylül 2024 tarihinde gerçekleşecek olan Geleceğin Zirvesi’nin öncesinde ve sonrasında BM Üye Devletleri tarafından müzakere edilen ve onaylanan bir Gelecek Anlaşması’nın kabul edileceği ön görülüyor.
İklim krizi bağlantılı felaketler 2023 yılında dünya genelindeki milyonlarca insanı etkileyen rekor seviyelerdeki aşırı hava olaylarını beraberinde getirdi.
Carbon Brief tarafından yapılan araştırmaya göre, 2023 yılında Afrika’da aşırı hava olayları nedeniyle 15 binden fazla kişi hayatını kaybetti ve bununla bağlantılı olarak 34 milyon kişinin hayatı doğrudan veya dolaylı olarak etkilendi.
1970-2021 yılları arasında yaşanan 11 bin 778 afet, hava, iklim ve su bağlantılı aşırılıklar nedeniyle meydana geldi. Dünya Meteoroloji Örgütü ve çok kuruluşlu ‘’United in Science’’ tarafından ortaklaşa hazırlanan rapora göre, iki milyondan fazla ölüme ve 4,3 trilyon dolardan fazla ekonomik kayba neden oldu.
İklim değişikliğinin önüne geçilememesi önümüzdeki 10 yılın en büyük küresel riski olarak karşımıza çıkıyor. Dünya Ekonomik Forumu Küresel Riskler Raporu 2023, bu durumun çatışma, bulaşıcı hastalıklar ve hayat pahalılığı krizleri de dahil olmak üzere diğer önemli jeopolitik, toplumsal ve ekonomik risklerle derinden bağlantılı olduğunun altını çiziyor.
İklim değişikliği, dünyanın Gündem 2030 Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları’nı karşılama becerisini A’dan Z’ye etkiliyor.
Dünya Ekonomik Forumu tarafından 2023 Eylül ayında yapılan ankete katılan baş ekonomistlerin dörtte üçü jeopolitik gerilimlerin SKA’lara yönelik ilerlemeyi baltalayacağını söyledi. Bununla birlikte her 10 kişiden altısı kalkınma ile iklim eylemi arasında giderek derinleşen dengesizlik konusunda uyardı.
İnsanların, iklim krizinin gidişatını değiştirebileceğine inanan WMO, gıda üretimini artırmak için hava durumu tahminlerinin kullanılması ve aşırı hava olaylarının etkisini sınırlamak için erken uyarı sistemleri gibi bilimsel çözümlerin SKA’lara yönelik ilerlemeyi güçlendireceğini savunuyor.
Gündemde neler var?
BM Üye Devletleri Geleceğin Zirvesi konferansının beş temel hedef etrafında değerlendirilmesi konusunda anlaştı.
- BM Sözleşmesinin yeniden teyit edilmesi
- Çok taraflılığın yeniden canlandırılması
- Mevcut taahhütlerin uygulanmasının hızlandırılması
- Yeni zorluklara karşı çözümler üzerinde fikir birliği sağlanması
- Güvenin yeniden inşa edilmesi
2023 Şubat ayında Guterres tarafından, Ortak Gündemin Üye Devletler tarafından nasıl ilerletilebileceğine ilişkin somut fikirler sunan 11 politika özeti yayınlandı. Bunlar:
- Gelecek nesillerin ihtiyaçları
- Acil durum platformu aracılığıyla karmaşık küresel şoklara karşı uluslararası müdahalenin iyileştirilmesi
- Gençlerin karar alma süreçlerine sistematik katılımı
- Gayri Safi Yurtiçi Hasılanın ötesine geçen ölçümler
- Küresel dijital teknolojinin faydalarını en üst düzeye çıkarmaya ve paylaşmaya yönelik dijital işbirliği
- Uluslararası finansal mimarinin yeniden inşa edilmesi
- Uzayın barışçıl, güvenli ve sürdürülebilir kullanımı
- Barış için Yeni Gündem
- Bilgi bütünlüğü
- Eğitimin dönüştürülmesi: Amacı dahil olmak üzere eğitimin ele alınması ve köklü bir değişim sağlanması; öğrenme ortamı; öğretmenlik mesleği; dijital dönüşümden yaralanma ve eğitime yatırım yapılması
- BM 2.0: Veri, iletişim, yenilik, stratejik öngörü, performans ve sonuçlara ilişkin temel BM uygulamalarının uyarlanması
Birleşmiş Milletler, ‘’Genel Sekreter tarafından Geleceğin Zirvesi konferansında değerlendirilmek üzere sunulan her başlığın, Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları’na ulaşılması yolunda gözle görülür etki yaratacağını’’ söylüyor.
Kaynak:
